Περιγραφή της Καινοτομίας

Η καινοτομία του Γενικού Νοσοκομείου Παίδων "Παναγιώτη και Αγλαΐας Κυριακού", αφορά στην ανάπτυξη ενός πρότυπου συστήματος προληπτικής διαχείρισης με χρήση λίστας ελέγχου των μικροβιαιμιών που σχετίζονται με τους κεντρικούς φλεβικούς καθετήρες (CLABSI), δηλαδή των λοιμώξεων που προκαλούνται στους ασθενείς που νοσηλεύονται σε Παιδιατρικές Μονάδες Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) από τη χρήση κεντρικών φλεβικών καθετήρων (ΚΦΚ) και αποτελούν τον πλέον συχνό τύπο λοιμώξεων που σχετίζονται με την παρεχόμενη φροντίδα υγείας και εμφανίζονται στις ΜΕΘ. Η πρόληψη των νοσοκομειακών λοιμώξεων, η εφαρμογή μέτρων πρόληψης των κατακλίσεων και η τεκμηρίωση των βασικών νοσηλευτικών παρεμβάσεων εκτός από ότι ορίζονται από τα καθήκοντα του νοσηλευτή (ΦΕΚ 79/Β/19.1.2015, ΦΕΚ 4262/Β/10.8.2022: Καθήκοντα και αρμοδιότητες Νοσηλευτών –τριών), αποτελούν και βασικούς δείκτες ποιότητας της παρεχόμενης φροντίδας στους παιδιατρικούς ασθενείς της ΜΕΘ. Η οργανωμένη καταγραφή και η ομαδοποίηση των βασικών μέτρων πρόληψης των CLABSI και των νοσηλευτικών παρεμβάσεων οδηγεί σε κλινικό και οικονομικό όφελος, την καλύτερη συμμόρφωση του προσωπικού με τις διεθνείς οδηγίες, την αποφυγή αύξησης του χρόνου νοσηλείας καθώς και τη μείωση του κόστους της μέσω ελέγχου της χρήσης των υλικών και των εργατοωρών που απαιτούνται.

Το καινοτόμο σύστημα, το οποίο εφαρμόζεται για πρώτη φορά σε νοσοκομείο της χώρας, προέκυψε από συνεργασία στελεχών του Νοσοκομείου και ομάδας νοσηλευτών της ΜΕΘ.

Τρόπος λειτουργίας καινοτομίας

Οι νοσηλευτές καταγράφουν καθημερινά σε ειδικό «Έντυπο Παρεμβάσεων και Λοιμώξεων (λίστα ελέγχου)» τα βήματα που πρέπει να ακολουθούνται για την πρόληψη των CLABSI. Σε αυτό γίνεται καταγραφή των βασικών προληπτικών μέτρων που λαμβάνει το προσωπικό, για παράδειγμα την καταγραφή της αντικατάστασης των συσκευών χορήγησης ορού και φαρμάκων καθώς και των επιθεμάτων με βάση τις σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες πρόληψης λοιμώξεων. Τα κριτήρια καταγραφής λοιμώξεων είναι σύμφωνα με τα διεθνή κριτήρια του Centers for Disease Control and Prevention των ΗΠΑ. Σε περίπτωση που εμφανιστεί περιστατικό λοίμωξης, κατάκλισης κτλ. το νοσηλευτικό προσωπικό μπορεί να ανατρέξει στο ειδικό έντυπο, να εντοπίσει τυχόν παραλείψεις στη λήψη των προληπτικών μέτρων και να προχωρήσει σε εξαγωγή συμπερασμάτων και σε ενέργειες για την αποφυγή τους στο μέλλον.

Λόγοι ανάπτυξης της Καινοτομίας

Οι κύριοι λόγοι ανάπτυξης της καινοτομίας είναι:

1) Η ανάγκη για επίτευξη του επιχειρησιακού στόχου της νοσηλευτικής υπηρεσίας για αντιμετώπιση του προβλήματος των νοσοκομειακών λοιμώξεων από φλεβικούς καθετήρες CLABSI, οι επιπτώσεις των οποίων είναι σημαντικές τόσο για τους ασθενείς και τις οικογένειές τους, όσο και για τα συστήματα υγείας διεθνώς. Σύμφωνα με το Institute of Healthcare Improvement η θνητότητα των ασθενών που θα αναπτύξουν CLABSI είναι στο 18%, οι λοιμώξεις παρατείνουν τη διάρκεια νοσηλείας κατά 7 μέρες ενώ το κόστος νοσηλείας αυξάνεται σημαντικά. Ειδικότερα στην Παιδιατρική ΜΕΘ του Νοσοκομείου «Αγλαΐα Κυριακού», πριν την ανάπτυξη της καινοτομίας η επίπτωση των μικροβιαιμίων που σχετίζονται με κεντρικούς φλεβικούς καθετήρες (CLABSI) ήταν αρκετά υψηλή και ανερχόταν σε 12.3 περιπτώσεις ανά 1000 ημέρες εφαρμογής του καθετήρα.

2) Η ανάγκη για ενδυνάμωση του νοσηλευτή με νέες ικανότητες και εργαλεία εργασίας καθώς συστηματοποιούνται και οργανώνονται οι νοσηλευτικές παρεμβάσεις μέσα από τη συνεχιζόμενη εκπαίδευση και την εισαγωγή εργαλείων διαχείρισης (λίστας ελέγχου/εντύπων).

Στόχοι της Καινοτομίας

Στόχοι της καινοτομίας είναι:

1) Η μείωση των περιστατικών CLABSI μέσω μιας προτυποποιημένης διαδικασίας προληπτικού ελέγχου και διαχείρισης με τη χρήση πρότυπου εργαλείου.

2) Η βελτίωση της καταγραφής, η επιτήρηση και ο έλεγχος της συμμόρφωσης του προσωπικού με τις κατευθυντήριες οδηγίες πρόληψης των CLABSI σε ποσοστό 100%.

3) Η ελαχιστοποίηση της διάρκειας και του κόστους νοσηλείας, καθώς και των θανάτων ασθενών από CLABSI.

4) Η βελτίωση των δεξιοτήτων του νοσηλευτικού προσωπικού και η παροχή νέων εργαλείων εργασίας καθώς συστηματοποιούνται και οργανώνονται οι νοσηλευτικές παρεμβάσεις μέσα από τη συνεχιζόμενη εκπαίδευση και την εισαγωγή εργαλείων διαχείρισης (λίστας ελέγχου/εντύπων).

Αποτελέσματα της καινοτομίας

Η εφαρμογή της καινοτομίας θεωρείται απόλυτα επιτυχημένη, καθώς:

1) Το σύνολο (100%) του προσωπικού της ΜΕΘ έχει εκπαιδευτεί στη χρήση του εργαλείου.

2) Η συμμόρφωση με την πλήρη καταγραφή (συμπλήρωση) του εργαλείου αυξήθηκε κατά 40% (από 55% σε 95%) και η συμμόρφωση των νοσηλευτών με τις κατευθυντήριες οδηγίες αυξήθηκε κατά 25% (από 70% σε 95%) μετά την επικαιροποίηση και αναθεώρησή του.

3) Οι επιπτώσεις (χρόνος και κόστος νοσηλείας, θνησιμότητα) από τις νοσοκομειακές λοιμώξεις των CLABSI είχαν ήδη μειωθεί με την αρχική εφαρμογή της καινοτομίας από 12,3 σε 6,79 ανά 1000 ημέρες καθετήρα, ωστόσο με την επικαιροποίησή της από το πρώτο 3μηνο του έτους 2021 η επίπτωση έγινε μηδενική.

Στάδιο σχεδιασμού

Για την ανάπτυξη της καινοτομίας προηγήθηκε η συστηματική καταγραφή των CLABSI στην Παιδιατρική ΜΕΘ του Νοσοκομείου, η οποία ξεκίνησε το 2012, με στόχο τη συμμόρφωση των νοσηλευτών με τις κατευθυντήριες οδηγίες καθημερινής διαχείρισης των ΚΦΚ μέσω του «Έντυπου Παρεμβάσεων και Λοιμώξεων» που δημιούργησε η Νοσοκομειακή Μονάδα και τέθηκε σε εφαρμογή το Νοέμβριο του 2014. Το 2020 το «Έντυπο Παρεμβάσεων και Λοιμώξεων» επικαιροποιήθηκε σε σημαντικό βαθμό, καθώς προστέθηκαν πολλές νέοι παράμετροι ελέγχου, όπως η καταγραφή αντικατάστασης των επιθεμάτων των ΚΦΚ και η χρήση ατραυματικών συνδετικών (needleness connectors).Το στάδιο του σχεδιασμού της επικαιροποίησης του συστήματος διαχείρισης διήρκεσε από τον Ιούλιο έως τον Οκτώβριο του 2020 και αφορούσε την αναβάθμιση, αναθεώρηση και επικαιροποίηση του αρχικού «Εντύπου παρεμβάσεων και λοιμώξεων». Η ομάδα σχεδιασμού και εφαρμογής του εργαλείου επικαιροποίησε το νοσηλευτικό έντυπο «Έντυπο Παρεμβάσεων και Λοιμώξεων» ύστερα από συστηματική ανασκόπηση των επιστημονικά τεκμηριωμένων παρεμβάσεων (evidence based practice), προσεκτική μελέτη των διεθνών κατευθυντήριων οδηγιών και χρήση της πολύχρονης εμπειρίας των νοσηλευτών. Έναυσμα για το σχεδιασμό της καινοτομίας αποτέλεσε η συστηματική καταγραφή των CLABSI στην Παιδιατρική ΜΕΘ του Νοσοκομείου «Παναγιώτη και Αγλαΐας Κυριακού» που ανέδειξε τις σημαντικές επιπτώσεις τους. Στη συνέχεια, η ΜΕΘ συμμετείχε σε εκπαιδευτικό πρόγραμμα κατά το οποίο εφαρμόστηκαν δράσεις για την υιοθέτηση δέσμης μέτρων εισαγωγής και διαχείρισης των ΚΦΚ. Η νοσηλεύτρια του Συνδέσμου Λοιμώξεων της ΜΕΘ και η Προϊσταμένη της ΜΕΘ, συνέβαλαν στη δημιουργία του Εργαλείου «Έντυπο Παρεμβάσεων και Λοιμώξεων» και στην εκπαίδευση όλου του προσωπικού, καθώς και στον έλεγχο συμμόρφωσης του προσωπικού και στην καταγραφή των CLABSI. Η Διευθύντρια Νοσηλευτικής Υπηρεσίας και η Προϊσταμένη του Εργαστηριακού Τομέα του Νοσοκομείου υποστήριξαν επιστημονικά και διοικητικά την ανάπτυξη και εφαρμογή του εργαλείου.

Στάδιο εφαρμογής

Με σκοπό την αύξηση της συμμόρφωσης των νοσηλευτών με το εργαλείο οργανώθηκε εκπαιδευτικό πρόγραμμα και επικαιροποιήθηκε το εργαλείο διαχείρισης των ΚΦΚ κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2020. Για την παρακολούθηση της εφαρμογής της καινοτομίας δημιουργήθηκε ομάδα εργασίας που παρακολουθεί την εφαρμογή της καινοτομίας. Η ομάδα αποτελείται από νοσηλεύτρια του Συνδέσμου Λοιμώξεων της ΜΕΘ, την Προϊσταμένη της ΜΕΘ, τη Διευθύντρια Νοσηλευτικής Υπηρεσίας και την Προϊσταμένη του Εργαστηριακού Τομέα του Νοσοκομείου.

Στάδιο διάδοσης

Η καινοτομία διαδίδεται στο εσωτερικό του φορέα μέσω παρουσιάσεων και εκπαίδευσης.

Χρηματοδότηση και κόστος

Η ανάπτυξη της καινοτομίας δεν απαίτησε επιπλέον χρηματοδότηση, καθώς υλοποιήθηκε από υπαλλήλους του φορέα. Για τον σχεδιασμό της απασχολήθηκαν 2 νοσηλευτές για διάστημα 3 μηνών (σχεδιασμός μαθημάτων, καταγραφή λοιμώξεων, σχεδιασμός εντύπου). Το έντυπο χρησιμοποιείται από 17 νοσηλευτές καθημερινά. Ο χρόνος συμπλήρωσής του απαιτεί 15 λεπτά και ο χρόνος που απαιτείται για τον έλεγχό τους είναι 2 ώρες μηνιαίως.

Προκλήσεις και τρόποι αντιμετώπισης κατά το σχεδιασμό, δοκιμή και υλοποίηση

Το μόνο πρόβλημα που ανέκυψε κατά την ανάπτυξη και εφαρμογή της καινοτομίας, ήταν η αντίσταση στην εφαρμογή της από ένα μέρος του προσωπικού, που θεωρούσε ότι πιθανόν δε θα μπορούσε να ανταποκριθεί στην απόλυτη συμμόρφωση στις οδηγίες και τη χρήση (συμπλήρωση) του εργαλείου. Για την αντιμετώπιση του προβλήματος πραγματοποιήθηκε εκπαίδευση του προσωπικού για την αναγνώριση της ανάγκης μείωσης και τους τρόπους πρόληψης των νοσοκομειακών λοιμώξεων.

Εκτίμηση – περιγραφή για τις αναγκαίες συνθήκες επιτυχίας και βιωσιμότητας της καινοτομίας

Απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιτυχία και τη βιωσιμότητα της καινοτομίας είναι η σωστή εκπαίδευση του προσωπικού, καθώς και η υποστήριξη της καινοτομίας από τα στελέχη της νοσηλευτικής διοίκησης.

Εμπειρίες, σκέψεις, διαπιστώσεις

Η οργάνωση και η τεκμηρίωση των ιατρονοσηλευτικών παρεμβάσεων των βαρέως πασχόντων, οδηγεί σε βελτίωση της συμμόρφωσης του προσωπικού με τις διεθνείς οδηγίες πρόληψης των CLABSI και σε τεράστιο κλινικό όφελος για τους ασθενείς με μείωση της θνητότητας, των ημερών νοσηλείας και του κόστους. Από τα παραπάνω προκύπτει ότι η εφαρμογή του και από τις υπόλοιπες Νοσοκομειακές Μονάδες της χώρας είναι ιδιαίτερα σημαντική.

Τίτλος Φορέα: Γενικό Νοσοκομείο Παίδων «Παναγιώτη και Αγλαΐας Κυριακού»

Επίπεδο διακυβέρνησης: Τοπικό

Τομέας πολιτικής: Υγεία

Πεδίο καινοτομίας: Καινοτόμες προσεγγίσεις και τρόποι εργασίας

Έτος σχεδιασμού καινοτομίας: 2020

Τύπος Καινοτομίας: Σχεδιασμός και ανασχεδιασμός διαδικασιών

Στάδιο Καινοτομίας: Διάδοση

Ωφελούμενοι: Γενικός Πληθυσμός (όλες οι κατηγορίες πολιτών του επιπέδου εφαρμογής της καινοτομίας), Εργαζόμενοι νοσηλευτές στο νοσοκομείο.

Αποτελέσματα (αρ. ωφελ.): 22 νοσηλευτές στη ΜΕΘ του Νοσοκομείου, β' εξάμηνο 2020: 193 νοσηλευόμενοι ασθενείς, 2021: 316 νοσηλευόμενοι ασθενείς, 2022: 320 νοσηλευόμενοι ασθενείς

Πηγές χρηματοδότησης: Εθνικοί πόροι, προϋπολογισμός φορέα

 

URL: Εργαλείο καταγραφής ιατρονοσηλευτικών παρεμβάσεων και λοιμώξεων CLABSI σε Παιδιατρική ΜΕΘ edited.docx-EmbeddedFile

Πόσο χρήσιμη βρίσκεις αυτήν την καινοτομία;

Πάτησε για να βαθμολογήσεις!

Μέση Βαθμολογία 5 / 5. Αριθμός ψήφων: 12

Καμία αξιολόγηση μέχρι στιγμής! Αξιολόγησε αυτήν την καινοτομία.

Πες μας τη γνώση σου για τη συγκεκριμένη καλή πρακτική!

Βοήθησέ μας να βελτιώσουμε αυτήν την δημοσίευση!

Εγγραφείτε στο newsletter
Σε περίπτωση δημοσίου υπαλλήλου, συμπλήρωσε το υπηρεσιακό σου email.